Brexit

DGP Brexitupdate: deal gisteren weggestemd, May vanavond op het menu

Het gaat helemaal los in het Verenigd Koninkrijk: de Brexitdeal van May werd gisteravond snoeihard weggestemd en vanavond staat de Britse premier zelf op het menu. Wat is er gisteren gebeurd en wat staat ons vanavond te wachten?

Gisteravond werd in het 650 koppen tellende Britse Lagerhuis de Brexitdeal van Theresa May weggestemd met 432 stemmen, een gigantische nederlaag voor de Brtise premier. Bloomberg spreekt zelfs van de grootste nederlaag in het Britse parlement in de ‘moderne geschiedenis’. Dat de deal er niet door ging komen, dat werd al voorspeld. Maar niet iedereen had verwacht dat May zo’n grote nederlaag zou lijden. May: “Het is duidelijk dat het Lagerhuis deze deal niet steunt. Maar wat deze stemming ons vanavond niet heeft verteld, is wat het Huis wél steunt. Het vertelt ons niets over hoe en óf het Huis de keuze van het volk gaat honoreren.”

Pond

Gek genoeg heeft de nederlaag niet gezorgd voor chaos op de valutamarkten, het Britse pond zakte even maar staat as we speak ten opzichte van de dollar weer even hoog als voor de stemming. Of de Britse pond zich niets aantrekt van wat er vanavond op de planning staat, dat is nog maar de vraag.

De waarde van het Britse pond uitgedrukt in dollar (Bron: BloombergMarkets)

Vanavond wordt er namelijk gestemd of premier May mag blijven. Nadat de uitslag van de stemming over de deal gisteren bekend werd gemaakt, diende de oppositieleider Jeremy Corbyn een motie van wantrouwen in tegen de premier. Dat betekent dat er vanavond opnieuw gestemd gaat worden, dit keer over de positie van May. Wordt het vertrouwen in May opgezegd, dan bestaat de kans dat er nog voor de Brexit nieuwe verkiezingen komen.

Verdeeldheid

Maar waarom werd de deal van May zo keihard weggestemd? Dat komt omdat het Britse parlement ernstig verdeeld is. Een deel staat achter de deal van May, maar dat bleek na gisteravond dus de minderheid te zijn. Een ander deel wilt een harde Brexit, een soort vechtscheiding tussen de Britten en de EU. Weer een ander deel wilt helemaal niet weg uit de Europese Unie. Omdat niemand de overhand kan krijgen, zitten de Britten nu in deze lastige situatie.

House of Commons Lagerhuis
Het Britse Lagerhuis of ‘House of Commons’

Parlementsleden die wel voor de Brexit zijn maar tegen de deal stemden deze weg omdat er een zogehete ‘backstop’ inzat. Deze backstop zorgt ervoor dat er geen harde grens komt op het Ierse eiland tussen Ierland (EU) en Noord-Ierland (VK). Deze parlementsleden zijn bang dat de VK met dit soort afspraken te nauw verbonden blijft aan de EU.

Wat deze stemming ons vanavond niet heeft verteld, is wat het Huis wél steunt – Theresa May

De Brexit komt steeds dichterbij, met als einddatum 29 maart 2019, en de Britten zitten in een politiek niemandsland. De roep om een tweede referendum wordt groter, maar deze lijkt al niet meer mogelijk voor de Brexitdatum. Kiezen de Britten hier toch voor, dan zal het vertrek uit de EU moeten worden uitgesteld. De kans dat dit gebeurt is sowieso aanwezig, want ook als de Britten wel vertrekken lijkt de kans dat ze voor die tijd een deal door het parlement hebben gekregen erg klein. Of May de datum wil uitstellen, heeft ze nog niet uitgesproken, maar een hint gaf ze deze week wel al. Toen gaf ze aan dat de kans op geen Brexit groter is dan een Brexit zonder deal.

Lees ook: ‘May: ‘Kans op geen Brexit groter dan no deal

Anderhalf jaar werk

May zal terug moeten naar de tekentafel om een nieuwe deal te ontwerpen waar de Europese leiders ja tegen kunnen zeggen. Die had ze na anderhalf jaar werk in handen, maar die kreeg ze dus niet door het parlement. De kans dat ze nu een nieuwe deal kan ontwerpen waar de EU én het eigen parlement zich in kunnen vinden, is heel erg klein. Eerst gaat de premier met de partijen in gesprek over hoe het nu verder moet.

De Britse premier Theresa May

Krappe marge

Maar voordat May aan deze schijnbaar onmogelijk taak kan beginnen, wordt er dus eerst over haar positie gestemd. Op dit moment lijkt het erop dat ze deze stemming gaat overleven, mede dankzij de parlementsleden die gisteravond tegen haar deal stemden maar daarna meteen aangaven wel nog vertrouwen in May te hebben. Als alle parlementsleden waarvan verwacht wordt dat ze voor May stemmen dat ook daadwerkelijk doen, dan heeft May een marge van 13 stemmen in haar voordeel.

Dat is vrij krap. Als de oppositie 7 mensen ervan weet te overtuigen dat May toch weg moet, dan zou het gedaan zijn voor de premier. In dat geval is het VK op weg naar de derde verkiezingen in vier jaar. Het is sowieso de vraag hoe lang deze regering het volhoudt: van de 317 parlementsleden van de Conservatives, de partij van de premier, waren er maar 196 die haar plan steunde.

Frank Meijer

Schrijft over allerlei dingen en wil na een paar bier nog wel eens beginnen over een vijfjarenplan. Woont in Ûtreg en is bijna klaar met de studie Journalistiek.

Reageren