Vierdaagse werkweek is voorlopig nog niet haalbaar

Vorige week pleitte de columnist Owen Jones in The Guardian voor een werkweek van vier dagen. Dit zou goed zijn voor de gezondheid, de economie en het milieu. Daarnaast zou het ook een grote stap kunnen zijn richting het oplossen van werkloosheid. Klinkt goed toch? Jij een dag langer weekend en je helpt er ook nog anderen mee! In de praktijk lijkt dit echter te mooi om waar te zijn.

“De ongelijke verdeling van arbeid vormt een litteken op onze samenleving,” zegt Jones in zijn column. Terwijl een deel van de bevolking te hard werkt, met alle gezondheidsproblemen die daarbij komen kijken, is er een deel van de bevolking die juist meer uren wil werken, zegt de columnist. Door de werkenden nu minder uren te laten maken, zouden deze vrijgekomen uren kunnen worden ingevuld door werklozen. Ook in Nederland zou dit welkom zijn, dat volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) in februari van dit jaar zo’n 473 duizend werklozen telde.

Ei van Columbus

Volgens dr. Ronald Dekker, arbeidseconoom en onderzoeker bij het instituut ReflecT van de Universiteit van Tilburg, is dit echter meer een droom dan realiteit. “Als iedereen voltijd zou werken en je weet het zo opnieuw te verdelen dat er met de vierdaagse werkweek meer werk komt voor mensen die te weinig werken, dan heb je het ei van Columbus,” zegt Dekker.

Dekker noemt twee redenen waarom de vierdaagse werkweek in de realiteit eigenlijk niet te realiseren is. Dekker: “Ten eerste doen mensen werk wat ze erg leuk vinden en willen ze dat ook helemaal niet minder doen. Ook worden ze graag behouden omdat ze bepaalde vaardigheden hebben die mensen die maar één dag in de week werken kennelijk niet hebben.”

Deeltijd

De andere reden die Dekker noemt is dat er in Nederland al veel deeltijd wordt gewerkt. Volgens het CBS werken in ons land ongeveer 4 miljoen mensen in deeltijd terwijl het aantal mensen dat voltijd werkt met 4,2 miljoen maar iets groter is. Dekker: “In Nederland werken er al veel mensen in deeltijd, wat het nog moeilijker maakt om her te verdelen. Er is geen effectieve manier om mensen vier dagen te laten werken. Het is als gedachte-experiment best aardig maar in de praktijk komt er niets van terecht.” 

Volgens Dekker kan de vierdaagse werkweek alleen worden gerealiseerd als het wordt opgelegd door de overheid, maar dat ziet hij niet gebeuren: “Het enige wat zou werken is als je een soort dictatuur opzet op de arbeidsmarkt, maar dat is in strijd met zowel de voorkeuren van werknemers als die van werkgevers.”

Frank Meijer

Schrijft over allerlei dingen en wil na een paar bier nog wel eens beginnen over een vijfjarenplan. Woont in Ûtreg en is bijna klaar met de studie Journalistiek.